Witamy na stronie „Tymczasem” – miejscu, gdzie nauka staje się prostsza!
Wierzymy, że każde – nawet najtrudniejsze – zagadnienie da się wytłumaczyć jasno i przystępnie. Dlatego tworzymy materiały, które w prostych słowach pomagają zrozumieć to, co czasem wydaje się niezrozumiałe. Tłumaczymy krok po kroku, podajemy przykłady i pokazujemy, że nauka może być ciekawa i logiczna.
Naszym celem jest wspierać dzieci i młodzież w rozwijaniu wiedzy i pewności siebie – w szkole i poza nią.

Tymczasem matematyka – czyli o trudnych tematach po ludzku
UŁAMKI DZIESIĘTNE
Gdy przecinek ma znaczenie…
Ułamki dziesiętne to sposób zapisywania części całości z użyciem przecinka, zamiast kreski ułamkowej. Dzięki nim łatwo opisać połowę, ćwierć, dziesiątą część, a także pieniądze, długości czy wagę.
Zamiast pisać 1/2
, możemy po prostu napisać 0,5
. To nadal znaczy połowa!
🔍 Jak działa ułamek dziesiętny?
➤ Przecinek dziesiętny
Przecinek oddziela część całkowitą od części ułamkowej.
0,5
→ to połowa0,25
→ to jedna czwarta0,75
→ to trzy czwarte
➤ Cyfry po przecinku
Każda cyfra po przecinku pokazuje, na ile części została podzielona całość:
Liczba | Czyli… |
---|---|
0,1 | jedna dziesiąta (1/10) |
0,01 | jedna setna (1/100) |
0,001 | jedna tysięczna (1/1000) |
Im dalej przecinek, tym mniejsza część.
💰 Ułamki dziesiętne w codziennym życiu
🪙 Pieniądze
1 zł + 50 groszy = 1,50 zł
25 groszy =
0,25 zł
75 groszy =
0,75 zł
(Pamiętaj: 1 zł = 100 groszy → czyli grosze to setne części)
📏 Długość i waga
1,25 m → to 1 metr i 25 centymetrów
0,5 kg → to pół kilograma
🍳 Gotowanie
0,5 litra mleka → pół litra
0,25 litra → ćwierć litra
🤔 Jak porównywać ułamki dziesiętne?
🔸 Większy czy mniejszy?
0,75 > 0,5
→ bo 75 > 500,3 < 0,4
→ bo 3 < 40,752 > 0,75
→ bo 752 > 750
🔸 Równe ułamki
Niektóre ułamki wyglądają inaczej, ale są równe:
0,5
=0,50
→ obie to połowa0,25
=0,250
→ obie to jedna czwarta
➕➖✖➗ Ułamki dziesiętne w matematyce
✅ Dodawanie i odejmowanie
Wystarczy ustawić przecinki w jednej linii i dodawać/odejmować jak zwykle:
0,5 + 0,25 = 0,75
1,2 - 0,8 = 0,4
✅ Mnożenie
Pomnóż liczby jakby nie miały przecinka
Na końcu wstaw przecinek w odpowiednim miejscu
0,5 × 0,4 = 0,20
1,5 × 0,2 = 0,30
✅ Dzielenie
Zastanów się: ile razy mniejsza liczba mieści się w większej?
1,5 ÷ 0,5 = 3
0,8 ÷ 0,2 = 4
❤️ Dlaczego warto znać ułamki dziesiętne?
Bo są wszędzie! ✨
W portfelu (ceny)
W kuchni (miarki)
W szkole (oceny)
Na zakupach (waga, długość)
W nauce, technologii, finansach…
Zrozumienie ułamków dziesiętnych to jak posiadanie supermocy do ogarniania codziennych spraw!
👉 Chcesz zobaczyć więcej przykładów ułamków dziesiętnych? Sprawdź też materiały o ułamkach dziesiętnych na Khan Academy.